CBD en THC: waarin verschillen ze precies?

In het kort

• CBD en THC bestaan uit dezelfde atomen, maar het molecuul is anders gevouwen.
• Alleen THC past op de CB1-receptor en werkt daardoor bedwelmend.
• THC staat op Lijst II van de Opiumwet; CBD staat daar niet op.

Waar zit het verschil in het molecuul?

CBD en THC bestaan uit precies dezelfde atomen, maar het molecuul is anders gevouwen. Dat klinkt gek als je de twee namen naast elkaar ziet. Toch begint het verschil daar.

Beide stoffen dragen de formule C21H30O2. Bij THC klapt een deel van het molecuul dicht tot een ring. Bij CBD blijft dat deel open.

Vergelijk het met twee sleutels uit hetzelfde metaal. De ene sleutel heeft een baard in de juiste vorm. De andere heeft die vorm niet.

Een weegschaal ziet dat verschil dus niet. Een laboratorium scheidt het monster eerst en meet daarna per stof. Daarom staat elke cannabinoïde apart op een labrapport.

Die open zijde bepaalt hoe CBD zich in je lichaam gedraagt. Wat cannabidiol verder als stof is, staat bij de opbouw en het profiel van cannabidiol. Over de andere stof lees je bij de cannabinoïde achter het bedwelmende effect.

Waarom bindt THC wel aan CB1 en CBD niet?

THC bindt sterk aan de CB1-receptor en zet die receptor aan. Zo'n receptor is een slot op een cel. Je lichaam gebruikt dat slot voor eigen boodschapperstoffen.

CB1-receptoren zitten dicht opeen in de hersenen. THC past op dat slot en draait het om (Bron: Iffland & Grotenhermen, 2017). Daar komt het bedwelmende effect vandaan.

CBD past niet op dat slot. Het raakt andere aanknopingspunten in je lichaam. Zo remt het een enzym, een hulpstof die andere stoffen afbreekt.

Daardoor blijft een lichaamseigen cannabinoïde langer aanwezig. Het effect verloopt indirect en blijft subtiel. Het hele netwerk staat uitgelegd bij hoe het endocannabinoïdesysteem is opgebouwd.

Je lichaam kent nog een tweede receptor: CB2. Die zit onder meer op afweercellen. Beide stoffen raken dat slot, maar geen van beide levert daar een roes op.

CBD zet het effect van THC ook niet zomaar stop. Beide stoffen volgen een eigen route door het lichaam.

Waar komen beide stoffen in de plant vandaan?

CBD en THC komen uit dezelfde voorloper en splitsen pas laat in de plant. Stel je voor dat de hennepplant een wissel op het spoor heeft. Het ene spoor loopt naar CBD, het andere naar THC.

Die voorloper heet CBGA, de zure vorm van cannabigerol. Een enzym in de plant bepaalt welke kant het op gaat.

Hennep voor CBD-producten heeft nauwelijks THCA-synthase, het enzym voor de THC-tak. Daardoor blijft het THC-gehalte in de plant laag.

De verhouding ligt vast in de variëteit, de gekweekte plantsoort. Een CBD-variëteit gaat dus niet ineens THC produceren. Telers werken daarom met gecertificeerd zaad.

Het oogstmoment telt daarnaast mee. In een jonge plant blijft nog CBGA over, in een rijpe plant nauwelijks.

Welke stoffen hennep verder aanmaakt, staat bij het overzicht van de cannabinoïden-familie.

Wat zegt de wet over CBD en THC?

THC staat op Lijst II van de Opiumwet; CBD staat daar niet op. Dat verschil bepaalt wat je in een winkel kunt kopen. Twee getallen lopen daarbij door elkaar.

In Nederland geldt voor CBD-eindproducten een NVWA-handhavingstolerantie van 0,05% THC. De NVWA is de Nederlandse toezichthouder op voedsel en producten. Tot dat gehalte grijpt de toezichthouder niet in.

Dat getal gaat over de fles in je hand. Voor de hennepplant op het veld geldt in de EU een grens van 0,3% THC. Die norm zie je niet op een etiket.

Boven de tolerantie valt een product onder de Opiumwet. Verkoop is dan niet toegestaan zonder vergunning. Beide normen en hun herkomst staan bij waar de twee THC-getallen vandaan komen.

Nu we weten hoe de wet beide stoffen scheidt, kijken we naar de producten zelf.

In welke producten kom je ze tegen?

CBD koop je als olie, capsule of crème; THC zit hooguit als spoor in een full-spectrum-product. In een Nederlandse webshop vind je geen product met THC als werkzame stof. Je vindt wel producten met een restje THC uit de plant.

Een full-spectrum-extract houdt de overige plantstoffen erbij. Daar horen sporen THC bij. Wat er precies in zo'n extract zit, staat bij de samenstelling van een full-spectrum-extract.

Broad-spectrum en isolaat bevatten geen aantoonbare THC. Het labrapport bij de batch laat dat zien. Hoe je die regel terugvindt, staat bij de THC-regel in een analysecertificaat.

Capsules, crèmes en pleisters volgen dezelfde regel als olie. Het spectrum bepaalt of er sporen THC in zitten. Op het etiket staat welk type je koopt.

THC als hoofdstof loopt in Nederland via de apotheek. Voor medicinale cannabis is een recept van een arts nodig. Dat kanaal staat los van een vrij verkrijgbaar CBD-product.

Zoek je een product zonder aantoonbare THC, dan begin je bij het aanbod CBD-olie per spectrum.

Wanneer maakt het verschil praktisch uit?

Het onderscheid telt bij een drugstest, in het verkeer, bij wedstrijdsport en bij het lezen van een etiket. In die vier situaties kijkt iemand anders mee dan jij. Dan telt een meting, niet een gevoel.

Situatie	Waarom het verschil telt	Wat je doet
Werknemersdrugstest	Een test zoekt THC, niet CBD.	Kies een type zonder aantoonbare THC.
Verkeer	Voor THC in bloed geldt een maximum.	Controleer het spectrum op het etiket.
Wedstrijdsport	THC staat op de dopinglijst, CBD niet.	Kies broad-spectrum of isolaat.
Etiket lezen	Het woord hennep zegt niets over THC.	Zoek de THC-regel in het labrapport.

Stel: je rijdt beroepsmatig en gebruikt dagelijks een olie. Dan weegt het spectrum zwaarder dan de smaak of de prijs.

Iemand die thuis een crème gebruikt, zit in een andere situatie. Er kijkt niemand mee, en de keuze wordt een kwestie van voorkeur.

De afweging per situatie staat bij kiezen met of zonder sporen THC.

Ga je naar het buitenland, dan gelden daar eigen grenzen. Controleer de regels voor vertrek bij de instantie van het land.

Ook zonder controle blijft de wettelijke grens gelden voor de verkoper. Jij hoeft dus geen percentage uit te rekenen om binnen de regels te blijven.

Het verschil in één overzicht

CBD en THC delen hun bouwstenen, maar verschillen in vorm, binding, wet en rol in een product. Hieronder staan die vier assen naast elkaar. Zoek de regel die voor jou telt.

Kenmerk	CBD	THC
Vorm van het molecuul	Open zijde.	Dichtgeklapte ring.
Binding op CB1	Vrijwel geen.	Sterk.
Bedwelmend effect	Nee.	Ja.
Lijst II Opiumwet	Nee.	Ja.
Rol in een CBD-product	Hoofdstof.	Hooguit een spoor.

Naast THC staan er nog twee contrasten klaar. Lees het verschil met de moeder-cannabinoïde CBG of het verschil met het verouderingsproduct CBN.

Alle onderwerpen bij elkaar staan op het overzicht van CBD-onderwerpen.

Deze informatie is algemeen en vervangt geen medisch of juridisch advies. Gebruik je medicijnen of ben je zwanger? Overleg dan eerst met je huisarts of apotheker.